Լուկաշենկո. "Մենք չենք ցանկանում, որ Հայաստանը դուրս գա ԵԱՏՄ-ից, բայց չենք կարող դեմ գնալ հայ ժողովրդի կամքին"

Արմինֆո. Եվրասիական տնտեսական բարձրագույն խորհրդի նիստում արձանագրվել է․ ոչ ոք չի ցանկանում, որ Հայաստանը դուրս գա Եվրասիական տնտեսական միությունից, բայց, միևնույն ժամանակ, բոլորը հարգում են երկրի ընտրությունը: Այդ մասին, ըստ բելառուսական "Բելտա" գործակալության, հայտարարել է Բելառուսի նախագահ Ալեքսանդր Լուկաշենկոն՝ ներկայացնելով Հայաստանի դիրքորոշման վերաբերյալ ԵԱՏՄ հայտարարության մանրամասները:

Լուկաշենկոն հիշեցրել է, որ այդ թեման քննարկվել է ԵՏԲԽ նիստում՝ փակ ձևաչափով, և ստորագրվել է համապատասխան հայտարարություն: "Մենք բոլորս արձանագրել ենք․  մենք չենք ուզում, որ Հայաստանը դուրս գա մեր Եվրասիական միությունից ։ Միեւնույն ժամանակ, դա ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինի հայտարարությունն է, մենք հարգում ենք Հայաստանի ընտրությունը։ Եթե ժողովուրդը նման որոշում կայացնի և համաձայն է դուրս գալ այն միությունից, որտեղ գտնվում է, ինչ-որ ժամանակ անդամակցելով Եվրամիությանը, մենք չենք կարող դեմ լինել հայ ժողովրդի կամքին",- հայտարարել Է Բելառուսի նախագահը։

Ինչպես հիշեցրել Է Լուկաշենկոն, հայտարարության մեջ նաև ասվում էր, որ ԵԱՏՄ անդամ պետությունները աջակցում են Հայաստանի ղեկավարության ցանկությանը, որն այդ մասին հայտարարել է, այդ հարցով հանրաքվե անցկացնելու համար: Ընդ որում, նա նշել է, որ նման հանրաքվեն պետք է լինի ազնիվ, բաց, ժողովրդավարական ։ "Եթե այս ամենն այդպես լինի, և հայ ժողովուրդը ԵԱՏՄ օգտին չարտահայտվի, այդ որոշումը կընդունվի Եվրասիական տնտեսական միությունում ։ Բայց Հայաստանի ղեկավարությունը և հատկապես հայ ժողովուրդը պետք է հասկանան, թե ինչ են ձեռք բերում և ինչ են կորցնում", - ընդգծել Է Լուկաշենկոն։

Այդ մասին, Նրա խոսքով, Ռուսաստանի նախագահը խոստացել է մանրամասն զեկուցել համաշխարհային հանրությանը, ովքե0ր կցանկանան լսել դա ։ Մասնավորապես, Ինչպես նշել Է Բելառուսի նախագահը, "ինչ է նշանակում հրաժարվել Եվրասիական միությունից, որում այժմ Հայաստանն է, եւ անդամակցել Եվրամիությանը": Այս կապակցությամբ նա ուշադրություն է հրավիրել, որ մի շարք երկրների օրինակները ցույց են տալիս, որ Եվրամիությանն անդամակցելու ժամկետները ժամանակի մեջ շատ երկար են լինում, եւ այդ գործոնը հայ ժողովուրդը նույնպես պետք է հաշվի առնի կարեւոր որոշում կայացնելիս: "Հաշվի առնելով Ուկրաինան, որը վաղուց է ցանկանում, իսկ ավելի կարեւոր է ՝ հաշվի առնելով Թուրքիան, որն արդեն, իմ կարծիքով, 25 կամ 30 տարի հերթում կանգնած է Եվրամիությանն անդամակցելու համար", - ամփոփել է Բելառուսի նախագահը:

Հիշեցնենք, որ ավելի վաղ Եվրասիական տնտեսական միության (ԵԱՏՄ) երկրների ղեկավարները հայտարարել էին, որ 2026 թվականի դեկտեմբերին կայանալիք Եվրասիական տնտեսական բարձրագույն խորհրդի հերթական նիստին կզեկուցեն Հայաստանի նկատմամբ Եվրասիական տնտեսական միության պայմանագրի գործողությունը դադարեցնելու հնարավոր հետևանքների մասին: Բացի այդ, նրանք նշել են, որ կիսում են դիրքորոշումը Հայաստանի Հանրապետությունում Եվրոպական միությանն անդամակցելու կամ հետագայում Եվրասիական տնտեսական միության կազմում գտնվելու վերաբերյալ հնարավոր սեղմ ժամկետում համազգային հանրաքվե անցկացնելու անհրաժեշտության վերաբերյալ:

Նշենք, որ ՀՀ կառավարությունը 2025 թվականի հունվարի 9-ին հավանություն է տվել "ԵվրաՔվե"քաղաքացիական նախաձեռնության կողմից առաջարկված ՝ Եվրոպական Միությանն անդամակցելու գործընթաց սկսելու մասին օրենքի նախագծին: Նախագիծն ուղարկվել է Հայաստանի խորհրդարան ՝ հաստատման։ Մարտի 26-ին երկրի խորհրդարանը վերջնական ընթերցմամբ ընդունել է այն և ուղարկել նախագահի ստորագրմանը ։ Փաստաթուղթը ստորագրվել է նույն թվականի ապրիլի 4-ին ։ Մոսկվայում հայտարարել են, որ Ռուսաստանը Հայաստանին տեղեկացրել է, որ Եվրասիական տնտեսական միությանը և Եվրամիությանը միաժամանակյա անդամակցությունն անհնար է: 2026 թվականի մայիսի 9-ին Ռուսաստանի նախագահ Վլադիմիր Պուտինը լրագրողների հետ զրույցում Հայաստանին առաջարկել է որքան հնարավոր է շուտ կողմնորոշվել ԵՄ-ին և ԵԱՏՄ-ին անդամակցության հարցում ՝ մատնանշելով  "քաղաքակիրթ ապահարզան սկսելու" պատրաստակամությունը ։ Երևանում՝ ի պատասխան, նշել են, որ ԵՏՄ-ն կլքեն, երբ հարկ համարեն ։

Հատկանշական է, որ մայիսի 29-ին ՀՀ փոխվարչապետ Մհեր Գրիգորյանը, ելույթ ունենալով Աստանայում Եվրասիական տնտեսական բարձրագույն խորհրդի նիստի ժամանակ, հայտարարել է, որ Հայաստանը մտադիր է այսուհետ ևս բարեխղճորեն մասնակցել Եվրասիական տնտեսական միության (ԵԱՏՄ) աշխատանքին ՝ փոխադարձ հարգանքի, իրավահավասար գործընկերության և միության բոլոր անդամ պետությունների ազգային շահերը հաշվի առնելու հիման վրա: