
ԱրմԻնֆո. Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանին մնացել է միայն ուժի սպառնալիքը՝ ընդդիմությանը համոզելու համար նոր Սահմանադրության նախագիծը հանրաքվեի դնելու հարցում։ Այսպես ընդդիմադիր «Հայաստան» խմբակցության՝ Ազգային ժողովի պատգամավոր Արթուր Խաչատրյանն արձագանքել է Փաշինյանի հայտարարությանը, թե եթե խորհրդարանական ընդդիմությունը խոչընդոտի նոր Սահմանադրության ընդունմանը, ապա կարող է ձևավորվել հասարակական ճնշում, որը կգլխավորի իշխող մեծամասնությունը։
Այս կապակցությամբ նա հիշեցրել է, թե ինչպես էին Ադրբեջանն ու Թուրքիան նախընտրական քարոզարշավի ընթացքում բացահայտորեն աջակցում Հայաստանի վարչապետին։ Նա ուշադրություն է հրավիրել այն հանգամանքի վրա, որ դա պատահական չէր։ "Նրանք Փաշինյանից ակնկալիքներ ունեին, իսկ այժմ նրանց "ստանալու բան կա"։ Պատահական չէ, որ Կենտրոնական ընտրական հանձնաժողովի (ԿԸՀ) որոշման կնիքի թանաքը դեռ չէր չորացել, իսկ Ադրբեջան արդեն ժամանել էր Ադրբեջանի նախագահի օգնական Հիքմեթ Հաջիևը։ Եվ պատահական չէ, որ հենց այդ օրերին Փաշինյանը որոշեց մեկնել Տավուշ՝ հեծանիվ քշելու", - նշել է ընդդիմադիրը Facebook-ի իր էջում կատարած հրապարակման մեջ։
Այսինքն, ինչպես պարզաբանել է պատգամավորը, որքան էլ Փաշինյանը խոսի, թե Սահմանադրությունը ներքին գործ է, որքան էլ երդվի, որ "Հայաստանի ներքին օրակարգերը չեն քննարկվում արտաքին պարագծում և դրանից դուրս", Սահմանադրության փոփոխությունը "խաղաղության" համաձայնագրի հետ կապելն արդեն նշանակում է, որ դրա փոփոխությունը արտաքին պարագծերում ծնված պահանջ է։ "Կամ, ինչպես կասեր ԱԳ նախարար Արարատ Միրզոյանը, նախապայման։ Կարդացեք "խաղաղության" նախաստորագրված համաձայնագրի հոդվածները, և ինքներդ կհամոզվեք։ Փաշինյանը պետք է ինչ-որ բան տա, նա ճնշման տակ է, այդ պատճառով Ադրբեջանը շտապեցնում է։ Արդեն բացահայտ տեքստով անձամբ սպառնում են Նիկոլ-խաղաղարարին։ Փաշինյանը սկզբում փորձեց համոզել ընդդիմությանը սահմանադրական հանրաքվե անցկացնել։ Նա ինքն էր կարծում, որ հանրաքվեում կկարողանա հավաքել ձայների 50%+1-ը՝ հաշվի առնելով, որ քաղաքական շատ ընդդիմախոսներ բանտերում են, իսկ մնացածներին նա կփակի կամ կկասեցնի նրանց գործունեությունը։ Չստացվեց։ Փորձեց շանտաժի ենթարկել՝ ասելով, որ եթե չհամաձայնեք, ես նոր ընտրություններ կնշանակեմ։ Թող նշանակի, թող հրաժարական տա, օրենքով նոր ընտրություններ կլինեն։ Բայց ոչ, նա վախենում է", - կարծում է Խաչատրյանը։
Չէ՞ որ, նրա խոսքով, Փաշինյանը գիտի, որ իրեն բավարար աջակցություն չկա, որքան էլ վախեցնի, որքան էլ վարչական ռեսուրս օգտագործի, որքան էլ մարդկանց բանտարկի։ "Նույնիսկ ԿԸՀ-ի ներկայիս կազմի պայմաններում նա չի հավաքի սահմանադրական մեծամասնություն։ Նա դա հասկանում է։ Հասկանում է, որ խորհրդարանական ընտրություններում ինքը տարավ "Պյուռոսյան հաղթանակ", իսկ մյուս հաղթանակների ճանապարհը փակ է։ Մնացել է ուժի սպառնալիքը։ Արդեն մեկ շաբաթ է՝ նա այդ միտքն է փայփայում։ Երեկ բառացիորեն հայտարարեց, որ ընդդիմության նկատմամբ ճնշում է գործադրվելու, և իշխող մեծամասնությունը կգլխավորի այդ ճնշումը։ Իսկ նա ինչպե՞ս է դա պատկերացնում։ Կհավաքի իր կողմնակիցներին և ոստիկանության, ԱԱԾ-ի, Հայաստանի պետական պահպանության ծառայության ղեկավարությամբ գրոհով կգրավի Ազգային ժողովը։ Ես դա չեմ բացառում։ Այս մասին բազմիցս եմ ասել։ Կասի. "Հեղափոխությունը դուք չեք արել, ես եմ արել"։ Պարզապես չի հիշի, թե ինչ դաժանությամբ էր ճնշում ժողովրդի խաղաղ բողոքի ակցիաները, և կմոռանա, որ ուժայինների ներգրավումը պետական ուղղակի հեղաշրջում է։ Բայց ինչ արած, Փաշինյանն օրիգինալ չէ։ 1993 թվականին Ելցինը նույնպես գրոհով վերցրեց խորհրդարանը։ Հետևանքները բոլորին հայտնի են", - ամփոփել է Խաչատրյանը։
Հիշեցնենք, որ Հայաստանի նոր Սահմանադրության նախագիծը դեռ պաշտոնապես չի հրապարակվել։ Սկզբում իշխանությունները խոստացել էին հիմնական օրենքի նախագիծը հրապարակել խորհրդարանական ընտրություններից առաջ, ապա ժամկետները մշտապես հետաձգվում էին, այժմ վերջնաժամկետը նոյեմբերն է կամ դեկտեմբերը։ Հայտարարությունների համաձայն՝ նոր Սահմանադրությունում չի լինելու հղում Հայաստանի անկախության հռչակագրին, և դա այն պայմաններում, երբ հիմնական օրենքի նախաբանը անձեռնմխելի է և ենթակա չէ փոփոխման կամ բացառման։ Ընդդիմությունը Հայաստանի իշխանություններին մեղադրում է Ադրբեջանի պահանջները կատարելու մեջ և արդեն բազմիցս ընդգծել է, որ չի աջակցի երկրի գլխավոր օրենքի փոփոխության գործընթացին։
Նշենք, որ նոր Սահմանադրության հաստատման համար անհրաժեշտ կլինի համազգային հանրաքվեի անցկացում, նշանակման մասին որոշումը պետք է ընդունի Հայաստանի Ազգային ժողովը պատգամավորների առնվազն երկու երրորդի ձայներով։ Հայաստանում 2026 թվականի հունիսի 7-ին կայացած հերթական խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքներով «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցությունն ունի 3/5 մեծամասնություն, որը թույլ է տալիս ընդունել սահմանադրական օրենքներ և նշանակումներ կատարել պաշտոններում, սակայն կուսակցությունը չունի ձայների 2/3 մեծամասնությունը, որն անհրաժեշտ է Հայաստանի Սահմանադրության մեջ ուղղակի փոփոխություններ կատարելու համար։ Այս հարցն առաջ մղելու համար նրանք պետք է ստանան ընդդիմության աջակցությունը։