"Քաղաքացին «տուգանքի մատերիալ» չէ», հաստատել է վարչապետը և առաջարկել զեղչեր՝ երթևեկության կանոնների խախտման համար տուգանք վճարելիս

Արմինֆո. Կառավարության նիստում քննարկվել է «Վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ ՀՀ օրենսգրքում փոփոխություններ և լրացում կատարելու մասին» օրենքը և հարակից օրենքների նախագծերը:

Կառավարության հաղորդագրության համաձայն, օրինագծերի փաթեթի ընդունման արդյունքում համապատասխան նորմատիվ իրավական ակտերում փոփոխություններ կատարելու միջոցով կբարձրանա ՀՀ Ոստիկանության իրավասու մարմինների կողմից ընդունած վարչական ակտերի վերադասության կարգով բողոքարկման վարույթի նշանակությունը և դերը՝ միաժամանակ ապահովելով վարչական դատարանի կողմից ողջամիտ ժամկետում արդար դատաքննության իրականացման օբյեկտիվ հնարավորությունը՝ անհարկի ծանրաբեռնվածությունը նվազեցնելու միջոցով։

«Հաշվի առնելով գործընթացների թվայնացման և փաստաթղթաշրջանառության կրճատման ընդհանուր տրամաբանությունը՝ նախագծերի փաթեթով նախատեսվում է մեր քաղաքացիների համար պահպանել թվայնացման առավելությունից օգտվելու հնարավորությունը: Մասնավորապես՝ առաջարկվող լուծումները նախատեսում են, որ բոլոր այն դեպքերում, երբ քաղաքացին տեսանկարահանող կամ լուսանկարահանող սարքերով հայտնաբերված ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտման դեպքերում roadpolice.am կայքում դիմում է վարչական ակտն իր նշված էլեկտրոնային փոստին ուղարկելու պահանջով, և վարչական մարմինը սահմանված կարգով ուղարկում է այն, ապա տուգանքը նշանակվում է սահմանված գումարից 5 տոկոսի չափով պակաս: Բացի այդ, փաթեթով նախատեսված է ևս մեկ խրախուսման նորմ, որը վերաբերելի է ոչ միայն տեխնիկական միջոցներով հայտնաբերված, այլև ոստիկանության ծառայողի կողմից արձանագրված խախտումներին: Մասնավորապես՝ եթե վարչական ակտի հասցեատերը որոշումը իրեն հանձնվելուց, ծանուցվելուց հետո 15 օրվա ընթացքում վճարում է տուգանքի գումարի առնվազն 50 տոկոսը, ապա տուգանքի վճարման պարտականությունը համարվում է պատշաճ կատարված: Ընդ որում՝ եթե որոշումը քաղաքացուն հանձնվել, ծանուցվել է վերը նշված էլեկտրոնային եղանակով, ապա քաղաքացին օգտվում է նաև նախորդ կարգավորմամբ սահմանված 5 տոկոսի արտոնությունից»,-ասել է ՆԳ նախարար Վահե Ղազարյանը:

Նախարարը նշել է նաև, որ ներկայացված խրախուսման նորմը տարածվում է առավելապես ճանապարհային երթևեկության անվտանգության ապահովման բնագավառում կատարվող վարչական իրավախախտումների վրա, որոնց շրջանակը նախատեսված է նախագծերի փաթեթում: «Միաժամանակ ՀՀ վարչական դատարանների ծանրաբեռնվածությունը նվազեցնելու նպատակով նախատեսված է, որ ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության բոլոր վարչական ակտերը դատական կարգով կարող են վիճարկվել միայն վարչական կարգով բողոքարկվելուց հետո: Վերը նշված նպատակին հասնելու համար նախագծի փաթեթով սահմանված է ևս մեկ կարգավորում: Հաշվի առնելով, որ վարչական իրավախախտման վերաբերյալ արձանագրություն կազմելը և դատարան հայց ներկայացնելը գրեթե նույնն է ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության կողմից իրականացվող այն վարչարարության հետ, որը եզրափակվում է վարչական ակտի կայացմամբ, վարչական իրավախախտումների վերաբերյալ մի շարք գործեր, որոնք ներկայումս քննվում են վարչական դատարանի կողմից ՀՀ ՆԳՆ ոստիկանության հայցադիմումով նախագծերի ընդունումից հետո, այլևս քննվելու են ոստիկանության կողմից»,- ասել է Վահե Ղազարյանը:

Անդրադառնալով օրինագծերի փաթեթին՝ Նիկոլ Փաշինյանը նշել է, որ առավոտյան առցանց ռեժիմով քննարկում է տեղի ունեցել օրենսդրական նախաձեռնությամբ առաջարկվող կարգավորումների վերաբերյալ: Վարչապետի կարծիքով՝ նախագծում պետք է որոշ փոփոխություններ անել: «Ծանուցումներն էլեկտրոնային տարբերակով ստանալու համար գրանցվելու դեպքում զեղչը, կարծում եմ, պետք է լինի 30 տոկոս, 15 օրվա ընթացքում վճարելու պարագայում՝ ևս 30 տոկոս: Եվ մի արձանագրում՝ օրենքում պետք է անենք կարգավորում՝ այն հասցեն, որը քաղաքացին police.am կայքում գրանցել է իր ծանուցումները ստանալու համար, կարելի է համարվել քաղաքացու պաշտոնական էլեկտրոնային հասցե, և պետական բոլոր մարմինների բոլոր ծանուցումները կարող են ուղարկվել այդ հասցեով: Եվ այդ պարագայում քաղաքացին կհամարվի պատշաճ ձևով ծանուցված»,-ասել է Կառավարության ղեկավարը և հավելել, որ անհրաժեշտ է այս փոփոխությունն անել, եթե բացառող հանգամանք չլինի:

Ըստ վարչապետի՝ անհրաժեշտ է դիտարկել հնարավորինս խրախուսելը. եթե խրախուսվող նորմերը չդրվեն, ապա թվայնացման գործընթացն ավելի դանդաղ կընթանա։

Փոխվարչապետ Տիգրան Խաչատրյանը, անդրադառնալով 30 տոկոս գաղափարին է, նշել է. «Կարծում եմ դա լավ գաղափարն է, սակայն՝ կախված խախտման չափից, քանի որ ճանապարհային երթևեկության կանոնների խախտումները տարբեր պատասխանատվություններ են առաջացնում: Մենք որոշակի գործողությունների դեպքում հատուկ բարձր խախտման պատասխանատվության միջոցներ ենք նախատեսում՝ հանրային վտանգավորությունից ելնելով: Օրինակ՝ բարձր արագությամբ երթևեկելը․ մարդը եթե իմանա, որ միայն թվային համակարգում գրանցված լինելու դեպքում կարող է 30 տոկոս նվազեցում ունենալ, մեր կարգավորումը հնարավոր է նպատակին որոշ դեպքերում չծառայի»։

Արձագանքելով՝ վարչապետը հիշեցրել է «քաղաքացին տուգանքի մատերիա՞լ է, թե՞ տուգանքի մատերիալ չէ» խոսակցությունը և նշել, որ այդ հարցը լուծելու համար ներդրվել է բալային համակարգը. «Նախկինում ի՞նչ համակարգ ունեինք. մինչև 500.000 դրամ տուգանքներ ունեինք, իմիջիայլոց, իջեցրինք տուգանքները: Համակարգն ասում էր՝ խնդիր չունես, կարող ես 100 քշել, 300, 400, փողդ վճարի՝ շարունակի նույն ձևով վարել։ Այսինքն՝ եղած քաղաքականությունը խրախուսում էր քաղաքացուն՝ եթե հնարավորություն ունես, գրպանդ ներում է, ինչքան ուզում ես խախտում արա։ Ինչ ուզում ես արա, վճարի, գնա քո ճանապարհով։ Պետությունն ասում էր՝ խախտում արա, պետությանը եկամուտներ բեր, ու ոչ միայն պետությանը։ Ուզում եմ հիշեցնել, որ հանրահայտ «Սեքյուրիթի Դրիմ» ընկերությունը կար իր հայտնի կապերով, որը մենք ամբողջությամբ դարձրել ենք պետական ոչ առևտրային կազմակերպություն։ Հիմա մարդը չի կարող այդպես վարվել, որովհետև 1,2,3՝ տուգանքի բալերը կկուտակվեն, ու ինքը կզրկվի մեքենա վարելու հնարավորությունից։ Իսկ եթե վարորդական իրավունքից զրկված վիճակում վարի մեքենան՝ քրեական պատասխանատվություն է նախատեսված»։

Վարչապետն ընդգծել է, որ այստեղ մեծ ռիսկ և մտավախություն չի տեսնում. այդ համակարգով ոչ թե կարգազանցությունն է խրախուսվում, այլ՝ թվայնացումը: «Սրա համար կարող է քննադատություն էլ հնչի, բայց այդ ֆինանսական զուտ բեռը մենք իջեցնելու հնարավորություն ենք տալիս, իսկ մյուս կողմից, բալային համակարգով մենք կարգապահությունն ավելացնելու մեխանիզմ ենք ստեղծում, այսպիսով` արձանագրում ենք, որ քաղաքացին մեզ համար «տուգանքի մատերիալ» չէ»,- ընդգծել է Նիկոլ Փաշինյանը:

Օրինագծերի շուրջ ծավալվել է մտքերի փոխանակություն, ներկայացվել են առաջարկություններ և դիտարկումներ: Ամփոփելով քննարկումը՝ վարչապետն առաջարկել է հարցը քվեարկության չդնել և ՀՀ կառավարության քննարկմանը ներկայացնել լրամշակելուց հետո: