Արմինֆո. Մինչև 2020 թվականը Արցախն ուներ մոտ 150 000 բնակիչ, իսկ ներկայումս այնտեղ մնացել է ընդամենը 13 հայ։ Այդ մասին նոյեմբերի 14-ին հայտարարել է Արցախի օմբուդսմեն Գեղամ Ստեփանյանը՝ "Ադրբեջանական ագրեսիայի ազդեցությունը մարդու իրավունքների և շրջակա միջավայրի պաշտպանության վրա" թեմայով մամուլի ասուլիսի ժամանակ։
Ինչպես նշել է իրավապաշտպանը, հենց սա է իրականության պատկերն Ադրբեջանում և միջազգային ասպարեզում՝ մարդու իրավունքների պաշտպանության օրակարգի համատեքստում: "Գործողությունների հիմքեր կան, բայց, գործնականում, դա մնում է միայն թղթի վրա կամ առանձին իրավապաշտպանների կողմից գործադրվող ջանքերի մակարդակում ՝ առանց քաղաքական գործիչների կողմից ակտիվություն ցուցաբերելու", - պարզաբանել է Ստեփանյանը:
Այդ առնչությամբ նա ընդգծել է, որ Արցախում էթնիկ զտումից հետո Բաքվում ՄԱԿ-ի Կլիմայի խորհրդաժողովի (COP29) անցկացումը վառ ապացույցն է այն բանի, որ հայ ժողովուրդը բախվում է ոչ միայն դատապարտման բացակայության, այլև հանցագործությունների խրախուսման պրակտիկային միջազգային ասպարեզում:
Միաժամանակ, ըստ Արցախի օմբուդսմենի, շրջափակումը ոչ այլ ինչ էր, քան Ադրբեջանի կողմից իրականացվող էթնիկ զտման գործիք: "Այստեղ թաքցնելու բան չկա. դա մի գործողություն էր, որի մասին Ադրբեջանն անթաքույց հայտարարում էր մինչև շրջափակման սկիզբը։ Ինձ մինչ օրս զարմացնում է, որ միջազգային հանրությունն արձագանքում էր միայն հայտարարությունների մակարդակով՝ ոչ մի իրական գործողություն չձեռնարկելով", - հայտարարել է Ստեփանյանը։
Նա հիշեցրել է, որ ողջ աշխարհի աչքի առաջ 120 հազար խաղաղ բնակիչներ բազմաթիվ օրերի ընթացքում ենթարկվել են տարբեր խոշտանգումների և փորձությունների: Այդ առնչությամբ իրավապաշտպանը հիշեցրել է, որ շրջափակման ժամանակ արձանագրվել են հյուծվածությունից և թերսնուցումից մահվան դեպքեր, իսկ բնակչության ամենախոցելի խմբերը տառապել են դեղորայքի պակասից, մինչդեռ, աշխարհը սահմանափակվում էր միայն հայտարարություններով:
"Մեզանից հսկայական ջանքեր էին պահանջվում, որպեսզի Կարմիր խաչի միջազգային կոմիտեն հրապարակեր հայտարարություններ՝ տեղի ունեցածի մասին անաչառ տեղեկատվությամբ։ Ճիշտ չէ, երբ անգամ մարդասիրական կազմակերպություններին պետք է ստիպել նման հայտարարություններ անել", - ընդգծել է Ստեփանյանը, հավելելով, որ դա վկայում է մարդու իրավունքների պաշտպանության համակարգում առկա խնդիրների մասին։
Անդրադառնալով կոնկրետ դեպքերին՝ Արցախի օմբուդսմենը հիշեցրել է Վագիֆ Խաչատրյանի մասին, ով ադրբեջանցի զինվորականների կողմից առևանգվել է Հակարի կամրջի վրա գտնվող անցակետի մոտ ՝ ԿԽՄԿ-ի աչքի առաջ։
"Այդ պատճառով եղել են դեպքեր, երբ մարդիկ վախենում էին դուրս գալ և ասում էին, որ կնախընտրեին մեռնել, քան գերի ընկնել ադրբեջանցիներին։ Սրանք վառ օրինակներ են այն երկիմաստության, որի առջև կանգնած էր Արցախի ժողովուրդը և ինչ բարդ իրավիճակում էր գտնվում", - պարզաբանել է Ստեփանյանը ։
Արցախի օմբուդսմենը դժգոհել է, որ չնայած տեղի ունեցածի հրապարակային հնչեցմանը, Ադրբեջանի իշխանությունները ոչ միայն պատասխանատվության չեն ենթարկվել կատարվածի համար, այլև խրախուսվել են բազմաթիվ երկրների կողմից, ինչը հաստատվում է Ադրբեջանում COP29-ի անցկացմամբ: "Դրանից հետո դժվար է խոսել մարդու իրավունքների և արժեքների մասին", - հավելել է Ստեփանյանը:
Անդրադառնալով բնակչության խոցելի խմբերին առնչվող իրավիճակին ՝ Արցախի օմբուդսմենը հիշեցրել է պարենի և դեղորայքի պակասի մասին։ Նա ընդգծել է, որ քրոնիկ հիվանդություններ ունեցող մարդիկ շրջափակման ժամանակ մեծ ջանքեր են գործադրել անհրաժեշտ դեղամիջոցների հասանելիություն ստանալու համար: "Միջազգային հանրության ոչ պատշաճ արձագանքը հանգեցրեց այն բանին, որ Ադրբեջանը 2023 թվականի սեպտեմբերին հերթական ագրեսիան դրսևորեց, ինչն էլ էթնիկ զտումների պատճառ դարձավ", - եզրափակել է Ստեփանյանը:
Քաղաքագետ․ Քանի դեռ ընդդիմությունը լռում է, Փաշինյանը կարող է օգտվել պլան "Բ"-ից և ստանալ սահմանադրական մեծամասնություն 
Թուրքագետ․ Իրանի և ԱՄՆ հռչակագիրը քաղաքական-տնտեսական առումով ավելի շահավետ է Իրանի համար
Քաղաքագետ․ Մինչ Փաշինյանը վստահեցնում է Ադրբեջանի հետ խաղաղության մասին, Բաքվում շարունակում են առաջ տանել Հայաստանի տարածքներն ադրբեջանցիներով բնակեցնելու նախագիծը
Քաղաքագետ․ Նոր իրավիճակում պաշտոնական Երևանը կարող է Բաքվին առաջարկել խաղաղության գործընթացը շարունակել առանց ՀՀ սահմանադրության շուրջ հանրաքվեի
Հայ փորձագետ․ Ժամանակակից աշխարհաքաղաքական մրցակցությունը տեղափոխվում է տարածքների վերահսկումից դեպի ենթակառուցվածքային հոսքերի վերահսկում
Զախարովա. Ռուսաստանը բողոքի նոտա է հղել Հայաստանին՝ Գյումրիի «Մայր Հայաստան» հուշահամալիրում տեղի ունեցած վանդալիզմի դեպքի կապակցությամբ
Արցախի մշակութային ժառանգության պաշտպանը Մոսկվային կոչ է արել արձագանքել օկուպացված ԼՂՀ-ում Ադրբեջանի կողմից Հայրենական մեծ պատերազմի հուշարձանների ոչնչացմանը
Գլխավոր դատախազությունը դիմել է ԿԸՀ ՝ Ռոբերտ Քոչարյանի նկատմամբ քրեական հետապնդմանը համաձայնության համար
Նիդերլանդների վարչապետն իր աջակցությունն է հայտնել Հայաստանում ժողովրդավարական բարեփոխումների և տնտեսական դիվերսիֆիկացման օրակարգին
"Ժառանգություն". ժամանակն է, որ Հայաստանի ընդդիմությունը ժողովրդին ներկայացնի իրավատեր այլընտրանք՝ լայն-քաղաքական ու վերկուսակցական, հավաքական նորովի առաջնորդությամբ
ԿԸՀ-ն չեզոքացրեց ԲՀԿ-ին. Ընտրությունների քվեարկության արդյունքներով Հայաստանի խորհրդարան կանցնի երեք քաղաքական ուժ
Մոսկվա. Հայաստանում ընտրություններն ուղեկցվել են ընդդիմության նկատմամբ աննախադեպ ճնշումներով
Փորձագետ․ Անգամ ԵԱՀԿ դիտորդները Հայաստանում ընտրությունների ժամանակ բազմաթիվ խախտումներ են արձանագրել
Մոսկվան կսպասի Հայաստանի ընտրությունների պաշտոնական արդյունքներին . Պեսկով
Անտոնիո Կոշտա․ ԵՄ-ն կշարունակի խորացնել գործընկերությունը Հայաստանի հետ՝ ընդլայնելով համագործակցությունը էներգետիկայի, առևտրի և թվայնացման ոլորտներում
Իսրայելի ԱԳ նախարարը շնորհավորել է Փաշինյանին
Թուրքիայի ԱԳՆ-ը մեկնաբանել է Հայաստանի ընտրությունների արդյունքները
Զախարովա․ Միջազգային դիտորդները չեն կարողանա լռություն պահպանել՝ Հայաստանում ընտրությունների ընթացքում ողջ ժողովրդի շահերի աղաղակող ոտնահարման ֆոնին
"Ուժեղ Հայաստանը" հանդես կգա հայտարարությամբ՝ իրական հաշվարկների ավարտից հետո․ Նարեկ Կարապետյան
