Միրզոյան. Վաշինգտոնյան փաստաթղթերի ներքո իրենց ստորագրություններով Հայաստանն ու Ադրբեջանը հաստատեցին, որ երկու պետությունների միջև խաղաղություն է

Արմինֆո. Օգոստոսի 8-ին վաշինգտոնյան փաստաթղթերի տակ իրենց ստորագրություններով Հայաստանն ու Ադրբեջանը հաստատեցին, որ երկու պետությունների միջև խաղաղություն է։ Այդ մասին հայտարարել է ՀՀ արտաքին գործերի նախարար Արարատ Միրզոյանը՝ ՀՀՀ հարցազրույցում։

Նրա խոսքով, ըստ էության, հռչակագրով կողմերը հայտարարել են խաղաղության ճանապարհով գնալու իրենց մտադրության մասին։ "Իհարկե, դրանից հետո դեռ կլինեն այն գործընթացներն ու գործողությունները, որոնց կհետևի խաղաղության պայմանագրի ստորագրումը, դրա վավերացումը, բայց միանշանակ է, որ այդ բոլոր գործողություններն իրենց նշանակությամբ և քաշով այլևս չեն համապատասխանի այն փաստաթղթերին, որոնք ստորագրվել են օգոստոսի 8-ին", - ասել է ՀՀ ԱԳ նախարարը:

Նա նշել է, որ բացի բուն հռչակագրից, կողմերը պայմանավորվել են կառուցել միջանցք, որը Ադրբեջանը կկապի Նախիջևանի հետ, որից կօգտվի նաև Հայաստանի Հանրապետությունը: Ընդ որում, Հայաստանի տարածքով ճանապարհը կվերահսկի հայկական կողմը։ Ամերիկացիները չեն վերահսկի Հայաստանի տարածքով երթուղու հատվածը՝ TRIPP ("Թրամփի երթուղի") նախագծի շրջանակներում: "Երրորդ կողմն այդ հատվածում վերահսկողություն չի ունենա, դրանք Հայաստանի Հանրապետության գործառույթներն են։ Այդ հարցը չի վիճարկվում, եւ դրա վերաբերյալ այլ պայմանավորվածություններ չեն եղել", - ասել է Միրզոյանը, հավելելով, որ տարածքի այն հատվածը, որով անցնելու է երթուղին, 99 տարով հանձնելու մասին խոսակցություններն "իրականության հետ որեւէ աղերս չունեն"։ "Ուզում եմ ևս մեկ անգամ ընդգծել. պայմանավորվածություններ կան այն մասին, ինչ գրվել և հրապարակվել է։ Ժամկետները, ցանկացած տեխնիկական մանրամասներ դեռ պետք է քննարկվեն", - հայտարարել է նախարարը։

Նա նաև ընդգծել է, որ բացի տնտեսական շահից, նախագծի շրջանակում Հայաստանի տարածքով ենթակառուցվածքի անցկացումը երկրի համար անվտանգության լրացուցիչ երաշխիք է: "Ժամանակակից աշխարհում դա անվտանգության թիվ մեկ երաշխիքն է", - ասել է նա, կարծիք հայտնելով, որ այդ երաշխիքներն ավելի լուրջ կլինեն, քան ռազմական երաշխիքները: ԱԳՆ ղեկավարը նաև նշել է, որ երթուղու շրջանակում Հայաստանի տարածքով կարող են անցկացվել ավտոմոբիլային և երկաթուղային ճանապարհներ, նավթամուղ և գազատար: Դրանց անցկացման պայմանները կքննարկվեն հետագայում։

Ինչ վերաբերում է այն հարցին, թե արդյոք ապաշրջափակումը տեղի կունենա երկու երկրների տարածքում միաժամանակ, նախարարն ասել է, որ Ադրբեջանի տարածքում ենթակառուցվածքները, հիմնականում, պատրաստ են դրան: Հայաստանի պարագայում երկրի հարավում երկաթուղին պետք է կառուցվի զրոյից ։ Պատասխանելով այն հարցին, թե արդյոք հայ մաքսավորները կստուգեն Հայաստանի տարածքով երթուղով անցնող Ադրբեջանի քաղաքացիներին, Միրզոյանը հայտարարել է, որ կողմերը փոխադարձ հասանելիություն կստանան միմյանց ենթակառուցվածքներին, այդ թվում ՝ ադրբեջանական կողմը Հայաստանի տարածքով անարգել կապ կստանա Նախիջևանի հետ ՝ միջազգային և ներպետական տրանսպորտային տեղաշարժերի ժամանակ հայկական կողմի համար փոխադարձ առավելություններով: Նա նաև նշել է, որ մինչև ապաշրջափակումը պետք է իրականացվի սահմանի սահմանազատում, կառուցվեն մաքսային անցակետեր։ Միրզոյանն ընդգծել է, որ հաղորդակցությունների փոխադարձ ապաշրջափակման պայմանավորվածություններն ամբողջական բնույթ են կրում, և բաղադրիչներից որևէ մեկի չկատարումը կհանգեցնի ամբողջ պայմանավորվածության փլուզմանը։

Հիշեցնենք, որ օգոստոսի 8-ին Սպիտակ տանը կայացել է ԱՄՆ-ի, Հայաստանի և Ադրբեջանի ղեկավարների եռակողմ հանդիպում, որի շրջանակում ՀՀ վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը, ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը և Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը ստորագրել են համատեղ հռչակագիր ՝ ուղղված Երևանի և Բաքվի միջև հակամարտության կարգավորմանը: