Լրագրող․ ԶԼՄ-ը բացահայտել է "գաղտնի փաստաթուղթ"՝ Փաշինյանի կողմից պաշտոնյաներին որպես պարգևավճար 3 մլրդ դրամ բաժանելու մասին

Արմինֆո.  «Իշխանություն» լրատվականի ձեռքի տակ է հայտնվել Նիկոլ Փաշինյանի ստորագրությամբ «հույժ գաղտնի» փաստաթուղթ, որի համաձայն,  նախաամանորյա ժամանակահատվածում պետական բյուջեի պարգևատրման ֆոնդից որպես պարգևատրում իշխանամետ պաշտոնյաներին տրվել է շուրջ 3 մլրդ դրամ, չհաշված, այսպես կոչված, 13-րդ աշխատավարձը։ Այդ մասին Facebook-ի իր էջում հաղորդել է լրագրող Լիա Սարգսյանը:

Նա ուշադրություն է հրավիրել այն հանգամանքի վրա, որ փաստաթուղթը որևէ կապ չունի պետության անվտանգության հետ, սակայն դրա 8-րդ կետում նշվում է «հույժ գաղտնի»։

«Խոսքը պետական բյուջեի խրախուսման ֆոնդից շուրջ 3 միլիարդ դրամի դուրսգրման մասին է, որը մեկ ստորագրությամբ ուղղվել է իշխանական վերնախավին, որպես պարգևատրում, եւ որը ստացել են 13-րդ աշխատավարձի հետ միասին։

Այս որոշումը կայացվել է համատարած թանկացումների, 80 հազար դրամ աշխատավարձով գոյատևող քաղաքացիների, 36 հազար դրամ թոշակ ստացող տատիկ-պապիկների և խորացող սոցիալական աղքատության պայմաններում։ Օրենքով ձևակերպված, սակայն բարոյապես անընդունելի այս գործընթացը իրականացվել է քաղաքացիների հարկերով՝ հենց քաղաքացիների հաշվին։

Մեր ձեռքի տակ հայտնված փաստաթղթով միլիոններ են ստացել գրեթե բոլոր առանցքային պետական մարմիններում՝ Ֆինանսների, Պաշտպանության, Առողջապահության, Արդարադատության, Արտաքին գործերի, Ներքին գործերի, ԿԳՄՍ, Էկոնոմիկայի, ԲՏԱ նախարարություններում, ՊԵԿ-ում, Կադաստրում և այլ կառույցներում։

Պարգևատրվել են ոչ միայն նախարարներն ու փոխնախարարները, այլև վարչությունների և բաժինների ղեկավարները, իսկ որոշ դեպքերում՝ նախարարների խոսնակներն ու անգամ վարորդները։ Այսպես, բաժնի պետերը ստացել են մոտ 1,5–2 միլիոն դրամ, վարչության պետերը՝ 2,5–3 միլիոն դրամ, փոխնախարարները՝ 3,5–4,5 միլիոն դրամ, իսկ նախարարները՝ մինչև 6–7 միլիոն դրամ։ Այսինքն՝ Արդարադատության նախարար Սրբուհի Գալյանը և Առողջապահության նախարար Անահիտ Ավանեսյանը մեկ օրում ստացել են այնպիսի գումար, որը համարժեք է շուրջ 14 տարվա թոշակառուի ամբողջ թոշակին կամ միջին աշխատավարձ ստացող քաղաքացու մոտ 8 տարվա աշխատավարձին։

Փաստաթուղթը «հույժ գաղտնի» է դարձվել որպեսզի հանրությունը տեղեկացված չլինի, հարցեր չտա և չհամեմատի իշխանական վերնախավին բաժին հասած միլիոնները սեփական աշխատավարձերի ու թոշակների հետ։ Երբ 2026 թվականին իշխանությունը կրկին փորձի համոզել, թե աղքատությունը «քաղաքացիների գլխում է», արժե հիշել այս թվերը․ 3 միլիարդ դրամ՝ իշխանականներին, զրո դրամ՝ շարքային աշխատողին, զրո դրամ՝ թոշակառուին, զրո դրամ՝ պատերազմում զոհվածների ընտանիքներին և զրո դրամ՝ պատերազմում հաշմանդամություն ստացած զինվորներին։ Սա կարծիք չէ, սա փաստաթուղթ է, և սա արվել է քաղաքացիների հարկերով», - ընդգծել է Լիա Սարգսյանը։

Նշենք, որ Հայաստանի Վիճակագրական կոմիտեի տվյալներով ՝ Հայաստանի սպառողական շուկայում 2025 թվականի հունվար-դեկտեմբերին գնաճը հասել է 3,3% - ի (2024 թվականի 1,5% - ից) ։ Դա պայմանավորված էր սննդամթերքի 4.6% և ծառայությունների 3.1% թանկացմամբ, ոչ պարենային ապրանքների գների 0.9% աննշան աճով: Մինչդեռ, Հայաստանի արհմիությունների կոնֆեդերացիայի հետ համագործակցությամբ Ֆրիդրիխ Էբերտ հիմնադրամի (2025թ.վերջ - խմբ.) "Նվազագույն աշխատավարձը և սոցիալ-տնտեսական իրականությունը Հայաստանի Հանրապետությունում" թեմայով հետազոտության համաձայն , Հայաստանի բնակչության 65,1% - ը չի կարող իրեն առողջ սնունդ թույլ տալ: Ինչպես նշել է հասարակական և սոցիալական քաղաքականության փորձագետ Ռուբեն Մարկոսյանը, ըստ այդ տվյալների, երկրում արտադրողականությունն ու տնտեսությունն այն մակարդակը չունեն, որ միջին աշխատավարձը ընդունելի համարվի: Հիշեցնելով, որ նվազագույն աշխատավարձն ինդեքսավորվում է միջինի հիման վրա, նա նշել է, որ այդ երկուսի միջև եղած անջրպետը հսկայական է: Մասնավորապես, վկայակոչելով Վիճակագրական կոմիտեի տվյալները, փորձագետը նկատել է, որ հուլիս-օգոստոս ամիսներին Հայաստանում միջին աշխատավարձը կազմել է 295 հազար դրամ, մինչդեռ, նվազագույն աշխատավարձը կազմում է ընդամենը 75 հազար դրամ:

Հիշեցնենք, որ դեկտեմբերի 3-ին ԱԺ ամբիոնից Փաշինյանը կասկած էր հայտնել, որ կենսաթոշակառուները կարողանում են գրագետ կառավարել իրենց ֆինանսները և միջոցներ ծախսել: «Այ, մենք կարծում ենք, որ կենսաթոշակը կավելացնենք 10-11 հազար դրամով։ Եվ ի՞նչ է անելու թոշակառուն դրա հետ: Ինչի՞ վրա է ծախսելու: Մեր ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ քաղաքացիների ծախսերի առաջին հոդվածը առողջապահության  համար է։ Հետևաբար, ինչու՞ մարդկանց տալ այդ գումարը։ Որպեսզի նրանք չիմանան, թե ինչպես արդյունավետ օգտագործեն այդ գումարը իրենց առողջության համար: Դե, նա կգնա դեղատուն, կգնի ոչ այն, ինչ  հարկավոր է: Սխալ բուժօգնություն կստանա։ Իսկ մենք այդ 10 հազար դրամը ներդնում ենք բժշկական ապահովագրության մեջ, ստեղծում ենք համակարգ, որտեղ նա, ամենայն հավանականությամբ, կստանա ոչ թե 10, այլ 20, 30, 40, 50 կամ նույնիսկ հնարավոր է, 100 հազար դրամի ծառայություններ", - ասել էր նա։

2026 թվականի սկզբին նվազագույն կենսաթոշակը կազմում է մոտ 36 000 դրամ, իսկ միջինը ՝ մոտ 49 000 դրամ։ Մինչդեռ, 2025 թվականի երրորդ եռամսյակի դրությամբ նվազագույն (հաշվարկային) սպառողական զամբյուղի արժեքը մեկ անձի համար կազմել է 81 681 դրամ, իսկ պարենային (հաշվարկային) զամբյուղի չափը ՝ 44 152 դրամ։