
Արմինֆո. Աբխազիայով երկաթուղային հաղորդակցության վերսկսումը հնարավորությունների պատուհան կդառնա Հայաստանի համար, կարծում է Հայաստանի երկրորդ նախագահ, "Հայաստան" ընդդիմադիր դաշինքի առաջնորդ Ռոբերտ Քոչարյանը: Նրա համոզմամբ՝ Աբխազիայի տարածքով երկաթուղու բացումը լրջագույն ազդեցություն կունենա Հայաստանի տնտեսական հնարավորությունների վրա։
"Մեծ քաղաքականություն" փոդքասթի հերթական թողարկմանը քաղաքական գործիչը հիշեցրել է, որ ինքը նախորդ փոդքասթի ընթացքում բարձրացրել է այդ թեման, և բառացիորեն 3-4 օր առաջ Աբխազիայի էկոնոմիկայի նախարարն ասել էր, որ քննարկվում է երկաթուղու բացման հարցը:
"Դա պատուհան է բացում մեզ համար, և այն լրջագույն ազդեցություն կունենա մեր տնտեսական հնարավորությունների վրա. կլինի ավելի էժան տրանսպորտային գիծ, որը կախված չի լինի Ադրբեջանից ։ Եթե նրանք փոխվեն (Հայաստանի ներկայիս իշխանությունները - խմբ.) , վստահաբար կարող եմ ասել, որ հնարավոր կլինի կարճ ժամանակում երկաթուղային հաղորդակցություն բացել ՌԴ-ի, Վրաստանի, Աբխազիայի, Սոչիի, Կրասնոդարի հետ։ Ավելին, նախարարը խոսեց ավտոմոբիլային ճանապարհի մասին ։ Լարսը 2,4 կմ բարձրության վրա է, իսկ ձմռանը խնդիրներ են առաջանում ։ Կբացվի ևս մեկ ճանապարհ քո երկրի համար, որքան շատ ճանապարհներ, այնքան լավ", - հայտարարել է Քոչարյանը։
Ընդ որում, նա փաստել է, որ Ադրբեջանով անցնող ճանապարհը 700 կմ-ով ավելի երկար է ։ Քաղաքական գործիչը նշել է, որ հնարավորություն է բացվում ունենալ ավելին կարճ ու անվտանգ ճանապարհ դեպի Ռուսաստան, առանց նախապայմանների "Ադրբեջանի համար ճանապարհը ճնշման լծակ է, վաղը կասի ՝ 300 հազար ադրբեջանցիներ պետք է "վերադառնան Հայաստան", այլապես կփակենք ճանապարհը և այլն", - նշել է նախկին նախագահը, հավելելով, որ մի ճանապարհը միշտ կախվածության մեջ է դնում: Նշենք, որ օրերս Վրաստանում հայտարարել են, որ Օչամչիրի տերմինալը հաջողությամբ անցել է փորձարկումը և արդեն տվել է առաջին աշխատատեղերը ։ Միաժամանակ նշվել է, որ այդ տրանսպորտային հանգույցը կարող է դառնալ Աբխազիայով և Վրաստանով դեպի Հայաստան տրանսպորտային միջանցքի անալոգը ։ Մասնակիցները հավելել են, որ նոր երթուղին կարող է այլընտրանք դառնալ Վրաստանի և Ռուսաստանի սահմանին գտնվող Վերին Լարսի գերբեռնված սահմանային անցակետին:
Հիշեցնենք, որ Օչամչիրի կոնտեյներային տերմինալը շահագործման է հանձնվել 2025 թվականի սկզբին։ Թեստային ռեժիմով արդեն մշակվել են 4 կոնտեյներային գնացքներ ՝ Ռուսաստանից երրորդ երկրներ և Թուրքիա արտահանման ռեժիմով։
Դեռ 2021 թվականին խոսակցություններ կային, որ Աբխազիայի խորհրդարանը դիմել է Ռուսաստանի Պետդումային, հայտարարելով, որ հանրապետությունը պատրաստ է իրավահավասար պայմաններով մասնակցել Աբխազիայով Ռուսաստանի և Հայաստանի միջև երկաթուղային հաղորդակցության բացման նախագծին։
Բրիտանական International Alert ոչ կառավարական կազմակերպության հետազոտությունների համաձայն, 1991 թվականից չգործող Աբխազական երկաթուղու վերակառուցումը Սոչի-Սուխում-Թբիլիսի-Երեւան երթուղով կարժենա 277,5 մլն դոլար, որը կհաջողվի փոխհատուցել ոչ շուտ, քան 100 տարի անց: 251 մլն դոլար է պահանջվում Փսոու-Ինգուրի 190 կիլոմետրանոց աբխազական հատվածի վերականգնման համար, մինչդեռ, Ինգուրիից մինչև Զուգդիդ ծախսերը կկազմեն ընդամենը 26,5 մլն դոլար: Իսկ Զուգդիդիից մինչև Թբիլիսի և այնուհետև մինչև Երևան ճանապարհն աշխատում է և վերանորոգման կարիք չունի։ Հատկանշական է, որ աբխազացի փորձագետների պաշտոնական եզրակացության համաձայն, այդ գումարը կազմում է 350-400 մլն դոլար, մինչդեռ, նրանց վրացի գործընկերները կարծում են, որ դրա համար կպահանջվի 73 մլն դոլարից ոչ ավելի: