Փաշինյանը կրկին բարձրացրեց Ռուսաստանի կողմից Հայաստանի երկաթուղիների կառավարման կոնցեսիոն իրավունքը երրորդ կողմին փոխանցելու անհրաժեշտության հարցը

ԱրմԻնֆո: Երասխ-Ախուրիկ երկաթուղին արդեն գոյություն ունի և կարող է շահագործման հանձնվել համեմատաբար փոքր ներդրումներով: Այս մասին օգոստոսի 24-ին ՀՀ Ազգային ժողովի նիստում հայտարարեց վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը՝ պատասխանելով ընդդիմադիր «Հայաստան» խմբակցության պատգամավոր Արթուր Խաչատրյանի հարցին:

Խորհրդարանի պատգամավորը, մասնավորապես, նշեց, որ Թուրքիայի և Ադրբեջանի կողմից կառուցվող Կարս-Իգդիր-Դիլուջու երկաթուղին ավելի կարճ է, և հարցրեց, թե որ ներդրողը կնախընտրի ավելի երկար Երասխ-Ախուրիկ երթուղին:

Ի պատասխան՝ վարչապետը, անդրադառնալով Երասխ-Ախուրիկ երկաթուղային հատվածի մրցունակությանը և երկաթուղու կոնցեսիայի կառավարման հնարավոր փոփոխությանը, նշեց, որ Երասխ-Ախուրիկ երկաթուղին արդեն գոյություն ունի և կարող է շահագործման հանձնվել համեմատաբար փոքր ներդրումներով: «Ախուրիկ-Երասխ երկաթուղին այսօր գոյություն ունի, ինչը նշանակում է, որ այն կարող է օգտագործվել միայն փոքր ներդրումներով, և ես գիտեմ, թե ով է այդ ներդրողը։ Այդ ներդրողը Հայաստանի Հանրապետությունն է, որի առջև ծառացած է իր երկաթուղին մրցունակ դարձնելու խնդիրը։ Եվ Հայաստանը սկսել է այդ ներդրումները», - ասաց նա։

Մեկնաբանելով երկաթուղու կոնցեսիոն իրավունքների վերանայման հարցը ռուսական կողմի հետ՝ վարչապետը մատնանշեց ներդրումային վատ միջավայրը։ «Մենք ասում ենք. հրաժարվեք այս վատ ներդրումային ակտիվից, կամ տվեք այն մեզ, եկեք համաձայնության գանք այն երրորդ կողմին փոխանցելու հարցում։ Առնվազն նման ընթացակարգ հնարավոր է։ Այսօր կան ընկերություններ, որոնք պատրաստ են վճարել 400 միլիոն դոլար։ Եկեք թողնենք դա շուկային», - ասաց ՀՀ կառավարության ղեկավարը։

Այսօր ավելի վաղ՝ նախարարների կաբինետի 2026-2031 թվականների ծրագիրը ներկայացնելիս, Փաշինյանը անդրադարձավ Ռուսաստանի կողմից հայկական երկաթուղային ցանցի կոնցեսիոն կառավարման հարցին և այդ կառավարումը երրորդ երկրին փոխանցելու անհրաժեշտությանը, որը ընդունելի կլինի և՛ Հայաստանի, և՛ Ռուսաստանի համար։ Նա ընդգծեց, որ Ռուսաստանի կողմից հայկական երկաթուղային ցանցի կոնցեսիոն կառավարման դեպքում Հայաստանը կարող է կորցնել միջազգային երկաթուղային ցանցին ինտեգրվելու պատմական հնարավորությունը։ Վարչապետը բացատրեց, որ միջազգային ներդրողները, բեռնափոխադրողները, ապրանքների վաճառողներն ու գնորդները ցանկանում են խուսափել Հայաստանում Երասխ-Ախուրիկ երկաթուղուց, քանի որ երկաթուղու այս հատվածը գտնվում է «Ռուսական երկաթուղիներ»-ի կառավարման ներքո։ «Ռուսաստանի և Արևմուտքի միջև բարդ հարաբերությունները, Ռուսաստանի դեմ կիրառված պատժամիջոցները ստիպում են միջազգային ներդրողներին, բեռնափոխադրողներին և առևտրի մասնակիցներին խուսափել դրանից, դա համարել ռիսկ և չռիսկի դիմել՝ աշխատելով ուղղակի կամ անուղղակի պատժամիջոցների սահմանափակումների կամ նման ռիսկ պարունակող ենթակառուցվածքների հետ», - ասաց Փաշինյանը՝ հավելելով, որ Հայաստանը որևէ առնչություն կամ ազդեցություն չունի Ռուսաստանի դեմ կիրառված պատժամիջոցների հարցում, և ակնհայտ է նաև, որ Հայաստանը որևէ խնդիր չունի այն փաստի հետ, որ իր երկաթուղին կառավարվում է «Ռուսական երկաթուղիներ»-ի կողմից։ «Սա մեզ համար խնդիր չէր, և մենք երբեք չենք անդրադարձել այս հարցին։ Ավելին, ես կցանկանայի կրկին ընդգծել, որ երկաթուղին Հայաստանի սեփականությունն է և պարզապես կառավարվում է «Ռուսական երկաթուղիների» կողմից, և մենք որևէ խնդիր չունենք այս փաստի հետ։ Մենք Ռուսաստանի Դաշնությանը և նրա շահերին վերաբերվում ենք մեծագույն հարգանքով, բայց այն պատճառով, որ հայկական երկաթուղիները գտնվում են Ռուսաստանի կառավարման ներքո, մենք այժմ կանգնած ենք Հայաստանը միջազգային երկաթուղային ցանցին ինտեգրելու այս պատմական հնարավորությունը բաց թողնելու վտանգի առաջ։ Մենք չենք կարող թույլ տալ բաց թողնել այս հնարավորությունը։ Ահա թե ինչու մենք խնդրում ենք Ռուսաստանի Դաշնության մեր գործընկերներին ճկունություն ցուցաբերել և կոնցեսիոն իրավունքները վաճառել երրորդ երկրի, որը ընդունելի է և՛ Հայաստանի, և՛ Ռուսաստանի համար։ Միևնույն ժամանակ, ես կցանկանայի ձեր ուշադրությունը հրավիրել այն փաստի վրա, որ այս պայմաններում Թուրքիայում Կարս-Նախիջևան երկաթուղու շինարարությունը ակտիվացել է։ Ակնհայտ է, որ մենք չենք կարող արգելել կամ խոչընդոտել այս երկաթուղու կառուցումը, և մենք պետք է ընդունենք այն փաստը, որ Երասխ-Ախուրիկ երկաթուղին պետք է մրցակցի այս երկաթուղու հետ։ Դրան հասնելու համար մենք պետք է այս երկաթուղին հնարավորինս շուտ բերենք մրցակցային դիրքի և հետագայում ապահովենք երկաթուղու կողմից առաջարկվող ծառայությունների բարձր որակը և մրցակցային գները», - ասաց վարչապետը։ Նախարարը հայտարարեց։