Նարեկ Կարապետյան. ԵԽԽՎ զեկույցը ցույց տվեց, որ ընտրությունների անցկացման մակարդակով Հայաստանը հայտնվել է հայտնի ավտորիտար երկրների հետ նույն մակարդակում

ԱրմԻնֆո.  Եվրոպայի խորհրդի խորհրդարանական վեհաժողովի (ԵԽԽՎ) զեկույցը ցույց է տվել, որ ընտրությունների անցկացման մակարդակով Հայաստանը հայտնվել է հայտնի ավտորիտար երկրների, այդ թվում՝ Ադրբեջանի, հետ նույն մակարդակում։ Այս մասին Հայաստանի Հանրային հեռուստաընկերության (Հ1) եթերում՝ Պետրոս Ղազարյանի հետ հարցազրույցում, հայտարարել է «Ուժեղ Հայաստան» խորհրդարանական խմբակցության ղեկավար Նարեկ Կարապետյանը։

Հարցազրույցի ընթացքում Ղազարյանը հարց է տվել, թե ինչու է ընդդիմությունը դրական գնահատական տալիս ԵԽԽՎ զեկույցին, եթե դրա եզրակացության մեջ ասվում է, որ ընտրությունները դարձել են հայ ժողովրդի կամարտահայտության արդյունքը, իսկ գործող իշխանությունը ստացել է հանրային մանդատ։ Ի պատասխան՝ Կարապետյանը կոչ է արել ուշադրություն դարձնել այն հանգամանքին, որ զեկույցի շուրջ 80 տոկոսը նվիրված է արձանագրված խախտումներին։ "Մի՞թե զեկույցում նշված խախտումները չեն վկայում այն մասին, որ իշխանությունները կեղծիքներ են թույլ տվել։ Իշխանությունները մանդատ են ստացել բացառապես պետական ապարատի չարաշահման և ճնշման միջոցով", - հայտարարել է խմբակցության ղեկավարը։

Այս կապակցությամբ Կարապետյանը ներկայացրել է զեկույցում հիշատակված մի քանի կետ։ Մասնավորապես, ինչպես նշել է քաղաքական գործիչը, փաստաթղթի համաձայն՝ ընտրությունների բազմաթիվ մասնակիցներ հայտարարել են իրենց հասցեին հնչած սպառնալիքների մասին։ "Բացի այդ, պետական ծառայողները հայտնել են, որ իրենց ստիպել են կամ ճնշում են գործադրել նրանց վրա՝ «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության հանրահավաքներին մասնակցելու նպատակով։ Զեկույցում նաև նշվում է, որ ընտրությունների անցկացման մակարդակով Հայաստանը հայտնվել է այնպիսի երկրների հետ նույն մակարդակում, ինչպիսին Ադրբեջանն է", - ուշադրություն է հրավիրել Կարապետյանը։

Հերթական ճշտող հարցին, թե արդյոք նա համաձայն է այն մտքի հետ, որ, չնայած արձանագրված բոլոր խախտումներին, զեկույցը, այնուամենայնիվ, վկայում է իշխանության կողմից մանդատ ստանալու մասին, «Ուժեղ Հայաստան» խմբակցության ղեկավարը կրկին արձանագրել է, որ դա հնարավոր է դարձել միայն կեղծիքների և ճնշման միջոցով։ "ԵԽԽՎ-ն արձանագրել է զանգվածային կեղծիքներ։ Ինչ վերաբերում է այն պնդմանը, որ իշխանությունները մանդատ են ստացել, ապա դա Եվրոպական խորհրդի քաղաքական գնահատականն է, որը կառույցը տարածում է նաև ոչ ժողովրդավարական երկրների նկատմամբ։ Ի՞նչ է նշանակում, որ նորընտիր իշխանությունը չի ձևավորվել արդար ընտրությունների արդյունքում", - ընդգծել է քաղաքական գործիչը։

Կարապետյանն անդրադարձել է նաև զեկույցի այն հատվածին, որտեղ խոսվում է Ռուսաստանի կողմից ընդդիմության օգտին սահմանված սահմանափակումների միջոցով ճնշում գործադրելու մասին։ Այս կապակցությամբ նա հարց է տվել, թե ինչու փաստաթղթում հիշատակումներ չկան թուրքական կողմի հայտարարությունների մասին։  Այս կապակցությամբ նա հիշեցրել է Թուրքիայի արտաքին գործերի նախարար Հաքան Ֆիդանի հայտարարությունը։ Նշենք, որ այն ժամանակ Ֆիդանը հայտարարել էր. "Մենք տեսնում ենք, որ պարոն Փաշինյանը (Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը - խմբ.) այժմ առաջատար է հարցումներում։ Մենք իսկապես աջակցում ենք այս գործընթացում նրա կառուցողական դերին։ Այս գիծը պետք է շարունակվի"։

Միևնույն ժամանակ Կարապետյանը չի ժխտել, որ Ռուսաստանը նույնպես փորձել է ճնշում գործադրել։ Խմբակցության ղեկավարի խոսքով՝ իրենց դիրքորոշումն այն է, որ այս ընտրությունները նախորդներից տարբերվել են առնվազն 4-5 օտարերկրյա պետությունների կողմից ավելի մեծ ազդեցությամբ։

Այս համատեքստում նա նաև հիշեցրել է, որ սպառնալիքներ հնչել են նույնիսկ անմիջականորեն Փաշինյանի կողմից, որը հայտարարել էր, որ իր չընտրվելու դեպքում երկիրը պատերազմի է սպասում։ "Եվս մեկ անգամ կրկնեմ. մեր դիրքորոշումն այն է, որ մենք բացասաբար ենք վերաբերվում ցանկացած արտաքին ազդեցության, որն ունեցել է իր տեղը, մասնավորապես՝ Փաշինյանի իշխանության օրոք, անկախ նրանից, թե որ կողմից է այն բխել", - եզրափակել է Կարապետյանը։

Հիշեցնենք, որ ԵԽԽՎ զեկույցի համաձայն՝ նախընտրական քարոզարշավի ընթացքում ճնշում է գործադրվել պետական հատվածի աշխատակիցների վրա՝ «Քաղաքացիական պայմանագիր» կուսակցության միջոցառումներին նրանց մասնակցությունն ապահովելու նպատակով։ Արձանագրվել է ավելի քան 200 քրեական գործ, որոնք գրեթե ամբողջությամբ վերաբերում են ընդդիմադիր գործիչներին։ Ընտրատեղամասերի գրեթե 44 տոկոսում արձանագրվել են տարբեր բնույթի խախտումներ՝ ընթացակարգային խնդիրներ, քվեարկության գաղտնիության խախտումներ, ընտրողների վրա ազդեցության դեպքեր, քարոզչության սահմանափակումներ և այլ խախտումներ։ ԿԸՀ-ի այն հիմնավորումը, թե երեք ընտրատեղամասերում արդյունքների անվավեր ճանաչումը "չի ազդել ընդհանուր արդյունքի վրա", ճանաչվել է ոչ համոզիչ։ Զեկույցում նշվում է, որ, ըստ որոշ հաշվարկների, եթե վիճահարույց տեղամասերում մասնակցության վերաբերյալ տվյալները ներառվեին, «Բարգավաճ Հայաստան» կուսակցությունը կարող էր հաղթահարել 4 տոկոսանոց շեմը, ստանալ մանդատներ և ազդել խորհրդարանական մեծամասնության կառուցվածքի վրա։ Երեք ընտրատեղամասերում արդյունքների շուրջ վեճի դեպքում զեկույցում արձանագրվում է, որ դատարանները չեն վերականգնել իրավիճակը, իսկ դատական գործընթացը չի ապահովել արդյունավետ լուծում մինչև նոր խորհրդարանի աշխատանքի մեկնարկը։ Ընդգծվել է նախընտրական միջավայրում վախի մթնոլորտի առկայությունը։ Սակայն նշենք, որ վերոնշյալ խնդիրների արձանագրումը չի խանգարել ԵԽԽՎ-ին ընտրությունների վերջնական արդյունքները համարել ընդունելի։