
Արմինֆո. Հայ քաղաքագետ Կարեն Իգիթյանն առանձնացրել է Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևի ՝ Ռուսաստանի վերաբերյալ հիմնական ուղերձները, որոնք նա հնչեցրել է տեղական ԶԼՄ-ներին տված վերջին հարցազրույցում:
Իգիթյանը Facebook-ի իր էջում նշել է, որ, նախ, Ալիևը Ռուսաստանին մեղադրել է գաղութատիրության մեջ։ Քաղաքագետն ուշադրություն է հրավիրել այն հանգամանքի վրա, որ այդ պատումն ամրագրված է դեռևս 1991թ. հոկտեմբերի սահմանադրական ակտում, կրթության մեջ և ոչ միայն: "Հատկանշական է, որ Ալիևը Պարսկաստանին էլ է մեղադրել գաղութատիրության մեջ ՝ ադրբեջանական պատմագրության համար սովորական առասպելի փոխարեն, որ Իրանի պատմությունը (Սեֆյաններ, Ղաջարներ և այլն) ադրբեջանական պետության պատմության մի մասն է, քանի որ Իրանում իշխել են, ըստ այդ առասպելի, թուրք-ադրբեջանցիները", - հավելել է Իգիթյանը:
Փորձագետի խոսքով՝ Ալիեւը նաեւ հայտարարել է, որ "ադրբեջանցի ժողովուրդը դարերով ապրել է գաղութատիրական տիրապետության տակ, եւ հին ժամանակներում, և Ռուսական կայսրության ժամանակ, եւ Պարսկական կայսրության ժամանակ, եւ Խորհրդային Միության շրջանում դա ոչ այլ ինչ էր, քան գաղութատիրություն"։
Այնուհետև Իգիթյանը նշել է, որ ադրբեջանական պետության ղեկավարը կրկին հիշեցրել Է ռուս խաղաղապահների ներկայությամբ Բերձորի միջանցքի փակման մասին: Քաղաքաագետը մեջբերել է մի հատված Ալիեւի հարցազրույցից․ "Բրյուսելում հանդիպումների ժամանակ ես բազմիցս ասել եմ իմ հայ գործընկերոջը, որ մենք չպետք է համբերություն ունենանք, որ ցանկացած պահի կարող ենք ամբողջությամբ վերահսկողության տակ վերցնել, այսպես կոչված, "Լաչինի միջանցքը" ՝ անկախ նրանից, թե ով է այնտեղ և ինչ են ասում ուրիշները":
Ինչպես պարզաբանել է Իգիթյանը, Ալիևի համար անընդունելի էր ռուսական զորքերի գտնվելու փաստը։ Այս առնչությամբ, ինչպես նշել է քաղաքագետը, Ադրբեջանի նախագահը էթնիկ զտումներ է իրականացրել արցախահայության նկատմամբ և դուրս մղել ռուս զինվորականներին։ Ի հաստատումն իր խոսքերի ՝ նա մեջբերել է Ալիևի այն հայտարարությունը, թե ինքը "կարող էր կանգ առնել Շուշիում և հայտարարել, որ դրանով հաղթել է Հայաստանին, սակայն նկատել է, որ այդ տարածքում տեղակայված են 2000 ռուս սպաներ և զինվորներ, և այդ պատճառով սկսել է հանցավոր պատերազմ և էթնիկ զտում"։
Քաղաքագետը նաև մեջբերել է մի հատված, որտեղ Ադրբեջանի նախագահը Ռուսաստանի մասին քողարկված է խոսում։ Այդ հատվածում, ինչպես նշել է Իգիթյանը, Ալիեւը հայտարարում է, որ վերջին շրջանում "տարածաշրջանում Ադրբեջանի մասնակցությամբ տեղի են ունեցել շատ հետաքրքիր իրադարձություններ, որոնք Հայաստանի հետ ոչ մի կապ չունեն, եւ որոնք Ադրբեջանն անցել է արժանապատվորեն, ցույց տալով, որ երկրին պետք է հարգանքով վերաբերվել, քանի որ այն չի հանդուրժի կոպտություն, լկտիություն, թելադրանքի փորձեր, ինչի համար նրան մարտունակ բանակ է պետք":
Այս հայտարարության ֆոնին քաղաքագետը կոչ է արել հարց տալ, թե ինչ այլ իրադարձություններ են տեղի ունեցել տարածաշրջանում, բացի ինքնաթիռի կործանումից հետո ռուս-ադրբեջանական հարաբերությունների սրումից:
Ալիևի հերթական հայտարարությունների մասով, թե՝ Հայաստանը Ռուսաստանի հետ կապ կստանա Ադրբեջանի տարածքով անցնող երկաթուղով, իսկ Բաքուն շահագրգռված է, իր հերթին, Աստանայով Հյուսիս-Հարավ երթուղով, Իգիթյանը համոզմունք է հայտնել, որ դրանք Ադրբեջանի նախագահի հերթական հնարքներն են՝ փորձելով կողմերին հետաքրքրել միջանցքի բացման հարցում։ "Կարծում եմ ՝ այստեղ Ալիևը կրկին խորամանկում է, փորձում է բոլորին հետաքրքրել միջանցքի բացման հարցում ՝ խոստանալով ինչ-որ հնարավորություններ ապագայում։ Խոստանում է ամեն ինչ, միայն թե ստանա իր ուզածը, իսկ հետո կխախտի ամեն ինչ։ Ինչպես եղավ նոյեմբերի 10-ից հետո (2020 թվականի նոյեմբերի 9/10 - ի եռակողմ հայտարարություն, որն ավարտեց ռազմական գործողությունները Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության գոտում - խմբ.)", - պարզաբանել է քաղաքագետը։
Փորձագետը նշել է, որ Ադրբեջանի նախագահը նաեւ պատմել է, թե ինչպես է ամբողջ ժամանակ իր գործընկերներին եւ, նույնիսկ, "դաշնակիցներին" «հանձնել» Արեւմուտքի երկրներին, պատմելով այն մասին, թե ինչպես են Հայաստանն ու Ռուսաստանը շրջանցում պատժամիջոցները: "Ահա այսպիսին է "յուրային օտար մարդը", ինչպես նրան ժամանակին անվանել է գործընկերներից մեկը ։ Մի քիչ հանձնել է ու առաջ է գնացել՝ խոստանալու", - նշել է Իգիթյանը։
Այս առնչությամբ նա մեջբերել է Ալիևի հարցազրույցից ևս մեկ հատված, որտեղ Ադրբեջանի նախագահը կոչ է անում ուշադրություն դարձնել ՀՆԱ-ին և Ռուսաստանի հետ Հայաստանի առևտրաշրջանառությանը: Ինչպես նշել է Իգիթյանը, Ալիեւն ասել է, որ "երբ սկսվեց ռուս-ուկրաինական պատերազմը, Հայաստանի եւ Ռուսաստանի միջեւ ապրանքաշրջանառությունը կազմում էր մոտ 2 մլրդ դոլար, իսկ երկու տարի անց այդ թիվը հասել է 12 մլրդ դոլարի", հավելելով, որ դա արդեն ակնհայտ ցույց է տալիս իրավիճակը: Ալիևի խոսքով, ինչպես ընդգծել է Իգիթյանը, "դա պատժամիջոցները շրջանցելու տեսանելի մեխանիզմ է, ինչպես ասում են ՝ զուգահեռ ներմուծում կամ ներմուծում "գորշ գոտուց":